Περίπου το 60% της ελληνικής επικράτειας διαθέτει τις κατάλληλες κλιματικές και γεωμορφολογικές συνθήκες για την ελιά, σύμφωνα με νέα πανελλαδική μελέτη που εκπονήθηκε από ερευνητές του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, τα ευρήματα της οποίας, ανοίγουν τον δρόμο για στοχευμένες επενδύσεις στην ελαιοκαλλιέργεια, αλλά και για έναν πιο ορθολογικό σχεδιασμό λόγω της κλιματικής κρίσης.
Οι κρίσιμοι παράγοντες για την ελιά
Η ελιά στην Ελλάδα
Το μεγαλύτερο μέρος της καλλιέργειας ελιάς (97,9%) λαμβάνει χώρα στις μεσογειακές χώρες, με την Ελλάδα να κατατάσσεται πέμπτη μετά την Ισπανία, την Ιταλία, την Τουρκία και την Τυνησία, αναφέρει εισηγητικά η έρευνα του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η καλλιέργεια της ελιάς αποτελεί μια θεμελιώδη μεσογειακή αγροτική δραστηριότητα στην Ελλάδα, καθώς ευθύνεται κυρίως για την ουσιαστική κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη της χώρας. Παρόλο που η ελιά είναι ένα από τα καλύτερα εγκλιματισμένα είδη, η συνολική της απόδοση μπορεί να επηρεαστεί σημαντικά από τις κλιματικές αλλαγές
Επίσης, σύμφωνα με τα στοιχεία του 2024, η Ελλάδα διαθέτει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά κατανάλωσης ελαιολάδου κατά κεφαλήν, σύμφωνα με το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιοκομίας.
Η ελιά, Olea europaea L., που πήρε το όνομά της από την ελληνική λέξη «ελαία», καλύπτει πάνω από 2 εκατομμύρια στρέμματα στην Ελλάδα, με περίπου 130 εκατομμύρια δέντρα, που αντιπροσωπεύουν το 25% των αγροκτημάτων της χώρας και συμβάλλουν στο 70% της παγκόσμιας παραγωγής, μαζί με την Ισπανία και την Ιταλία.
Η Ελλάδα παράγει 300.000-400.000 τόνους ελαιολάδου ετησίως, με το 80% αυτού να είναι εξαιρετικά παρθένο. Οι ελιές είναι ζωτικής σημασίας για την κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη, την οικολογία και την ανθρώπινη υγεία της Ελλάδας, με το ελαιόλαδο να παίζει βασικό ρόλο στη μεσογειακή διατροφή λόγω των προστατευτικών του επιδράσεων έναντι των καρδιαγγειακών παθήσεων, του διαβήτη, του καρκίνου, της γνωστικής εξασθένησης και του μεταβολικού συνδρόμου.
Η καλλιέργεια της ελιάς είναι στενά συνδεδεμένη με το μεσογειακό κλίμα μεταξύ 30° και 45° γεωγραφικού πλάτους, που χαρακτηρίζεται από ζεστά, ξηρά καλοκαίρια, ήπιους, υγρούς χειμώνες και υψηλή ηλιακή ακτινοβολία, η οποία υποστηρίζει την τακτική παραγωγή καρπών.
Η Ελλάδα περιλαμβάνεται στην εύκρατη ηπειρωτική κλιματική ζώνη του Βόρειου Ημισφαιρίου. Έτσι, οι κλιματικές συνθήκες της χώρας αντιστοιχούν στα τυπικά μεσογειακά χαρακτηριστικά, που χαρακτηρίζονται κυρίως από σχετικά ζεστά και ξηρά καλοκαίρια, ήπιους βροχερούς χειμώνες και εκτεταμένη ηλιοφάνεια καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Πηγή: OT